Thema's
Drama

Ik ken iemand die... twee vaders is verloren

Picture of Bonita
Ik ken iemand die door Bonita van Es 16 Maart 2015

Ik ken iemand die twee vaders is verloren. Ik heb het over een jonge vrouw van bijna 20 jaar. Van buiten zie je weinig aan haar: lief klein gezichtje, prachtige pijpenkrullen. Misschien dat haar kledingkeuze – volledig zwart – een hint weggeeft van haar ongebruikelijke verlies. Als je haar op straat passeert, zou je haar misschien even goed in je opnemen. Bij het zien van haar lieve glimlach zou je zuchten, je schouders ophalen, en dan weer verder lopen. Maar als je het verhaal kende dat schuilgaat achter haar onbezorgde uiterlijk, ja dan…. Je zou niet anders kunnen dan lange tijd met open mond stilstaan en luisteren.

Ze vertelde mij het verhaal terwijl ze tegenover me zat. Ze nam een slokje thee en staarde uit het raam. Haar biologische vader, tja wat kon ze over hem vertellen. Hij was niet veel meer dan een naam in haar paspoort. Een voornaam, een doodgewone Nederlandse voornaam. Haar moeder ontmoette hem op haar werk, zoals dat gaat. Twee mensen die de tijd samen goed konden doorbrengen. Hij manisch depressief, zij net begonnen aan het echte leven. Toen bleek zij zwanger en gingen ze uit elkaar. Dat was haar moeders eigen keuze geweest, uit bescherming. Een manisch depressieve man? Nee, hij zou geen goede vader zijn. Ze besloot hem niets te vertellen. Ze liep gewoon weg uit zijn leven.

Haar lieve gezichtje staarde mij aan. ‘Zo verloor ik mijn eerste vader. Een man die niet eens de kans heeft gekregen om papa te worden. Een vader die ik nooit heb gekend.’

Er veranderde iets in haar uitdrukking. Het volgende onderwerp lag haar duidelijk zwaarder. Haar moeder kreeg een nieuwe baan bij de politie en vertrok voor drie en een half jaar naar het tropische Sint Maarten. Als 5-jarig meisje ging zij mee. Op Sint Maarten vonden ze het geluk. Ze lacht, ze kan de ontmoeting van haar moeder en haar vader nog zó voor zich zien. Mama en papa zagen elkaar voor het eerst in een lege gang van het politiebureau, ze maakten oog contact en de vonk sloeg over. Vanaf dat moment bloeide de liefde en had haar papa elke dag een vers kopje koffie aan haar moeder gebracht. Papa was een typische politieman, streng, sterk en koel, maar voor haar moeder was hij een ware romanticus. Vele huwelijksaanzoeken later, accepteerde zij zijn hart. Ze trouwden in de tuin op Sint Maarten. Het gezin werd uitgebreid en een broertje en zusje kwamen erbij. Warmte. Gezelligheid.

Op haar 8ste keerde ze terug in Nederland. Een biologische vader? Die kende ze niet. Voor haar was er maar één vader en dat was papa. Pas toen er een paspoort moest worden gemaakt, werd ze aan die andere man herinnert. “Wie is uw biologische vader?” Die vraag voelde zo verwarrend. Raar. Mama deed het woord. Zij noemde de naam van de ‘echte’ papa. Onwerkelijk. Schokkend. Die andere vader, de vader die nooit een vader kon zijn. Niets meer dan een naam in het paspoort.

"Wie is uw biologische vader?" Die vraag voelde zo verwarrend.
Illustratie: Bonita van Es

‘Ik heb nooit echt gevraagd aan mijn moeder wie mijn echte vader was. In ieder geval niet toen ik zo jong was.’ Ze had haar thee inmiddels op en trok haar benen samen. Een spanning trad op in haar lichaam. ‘Mijn moeder liet nooit wat los. En voor mij voelde het als bedrog aan papa, om over die andere vader te praten. De vraag naar wie de persoon achter die naam was, kwam pas later, nadat de klap was geweest.’
Het 13de levensjaar, het kleine meisje wordt langzaam groot en gelukkig met haar vader. Maar dan komt het slechte nieuws. Longkanker. Hij is ongeneselijk ziek. Nog maar een half jaar te leven. Papa was een rots, hij was streng en sterk van buiten, emoties bleven achterwege. Toen de ziekte zijn lichaam overnam begon de rots langzaam af te brokkelen.

Aan de morfine pomp lag hij in zijn ziekenhuisbed in het hoekje van de huiskamer. Ziek of niet, hij bleef politieman. Zijn favoriete bezigheden waren het bekijken van programma’s zoals NCIS en CSI. Ze zat vaak met hem mee te kijken, als zijn oudste dochter. Er was geen moment dat ze zich minder voelde. Streng, beangstigend. Motiverend. Hij probeerde alles eruit te halen wat er in zat.

Nu liepen de tranen over haar ronde wangen. Of ze nog een kopje thee wilde? Ze wuifde het weg. Nee, ga maar door. Het gaat wel. Door de tranen heen kan ze nog lachen. Het moet verteld worden.

Zeven uur ’s ochtends. Papa is overleden. Mama vertelt het nieuws en gaat dan verder om het aan broertje en zusje te vertellen. Ongeloof, leegte, de klap. Heel veel huilen totdat de tranen op zijn. Vervolgens naar beneden gaan. Daar lag hij, in het hoekje van de kamer op het ziekenhuisbed, aan de morfine pomp die niet meer pompte. Toen de kracht was teruggekeerd in de benen, opstaan en naar buiten lopen. Daar plukte ze een krokus, een paarse zelf gegroeide krokus. Met trillende handen legde ze hem op zijn borst. Nu zag het er tenminste niet meer zo wit en spookachtig uit.

Hij was misschien niet de perfecte vader, maar hij was mijn vader.

Vele dagen zijn gewist uit het geheugen. Alleen de uitvaart blijft nog in high definition bestaan. Een rouwstoet begeleid door politiemotoren, die van haar vader voorop. Bij de condoleance een rij van mensen waarvan het einde niet te zien was. Al die mensen hadden verhalen over haar vader. Verwarrend en trots. ‘Ik realiseerde mij dat ik papa het best heb leren kennen op de crematie. Al die verhalen schetsten een beeld van hem dat ik nog niet kende. Ik had hem eerder kunnen leren kennen, als hij dat had toegelaten. Stommerd. ‘

De tijd verstreek en ze leefde haar leven. De vraag ‘wat als’ over haar biologische vader borrelde steeds meer op. De gelijkenis met papa was overal te vinden, wat was er dan nog te delen met die man wiens naam ze enkel kende? Alleen een ontmoeting zou antwoord op de vragen kunnen geven, maar dat wil ze nog steeds niet. Hoe hij leeft, wie hij is, hoe hij eruit ziet, daar is ze nieuwsgierig naar, maar een rol in haar leven zal hij nooit kunnen spelen. Gaat ze naar hem op zoek? Misschien. Als de tijd daar is. Wanneer de wonden geheeld kunnen worden. Het is raar om een band te hebben met iemand die je helemaal niet kent maar waarvan je weet dat hij bestaat. Het hoofdstuk van papa is gesloten maar die van die naam in het paspoort zal altijd half open blijven.

Ik ken iemand die... twee vaders is verloren
Terug naar het overzicht